Thursday the 27th - - PIBO TONGEREN

Ontstaan en oprichting

Het verhaal van het PIBO begint in de vroege jaren '60 toen de provincie Limburg een Landbouwdienst oprichtte die als taak had de Bestendige Deputatie te adviseren over het landbouwbeleid in de provincie. In 1964 begon landbouwingenieur Peeters er zijn loopbaan. Hij werd vanaf het begin geconfronteerd met de scholingsgraad van de agrarische bevolking en uitgebreide studie in opdracht van Deputé R. Nartus toonde aan dat deze zeer laag was. Ir. A. Peeters stelde uitdrukkelijk dat er behoefte was aan een opleiding voor moderne bedrijfsleiders en pleitte voor een "landbouwcentrum" dat ook moest instaan voor een permanente vorming en bijscholing van alle bedrijfsleiders. Hij adviseerde de Bestendige Deputatie om Tongeren als vestigingsplaats te kiezen, zodat de geografische spreiding (Bocholt - St.-Truiden - Tongeren) gerealiseerd zou worden.

Toen Miel Smets in april 1968 lid werd van de Bestendige Deputatie kwam alles in een stroomversnelling. Op 21 oktober 1968 besliste de Provincieraad van Limburg, op zijn voorstel, om te starten met een Provinciale Landbouwschool en dit met ingang van het schooljaar 69-70. Deze nieuwe school zou onmiddellijk zijn oogappel worden. Met veel energie werd de omgeving van Tongeren verkend en een terrein aan de uitlopers van "Beukenberg" op de grens van Piringen en Tongeren werd de uitgekozen.

De Provinciale Landbouwschool in Zuid-Limburg ging op 1 september 1970 van start met Ir. M. Willems als directeur. Het onderwijzend personeel van het O.L.V.-Instituut voor Landbouw en Fruitteelt, een aanhangsel van het Tongerse College, vormde de eerste leerkrachtengroep. Tot die groep behoorden o.a. A. Maesmans, A. Fagard, J. Grietens, F. Smits, J. Sterkmans en J. Savenay. 17 leerlingen hadden zich ingeschreven.

De prefabperiode

Ondanks de zeer geringe accommodatie, prefablokalen, ging men met enthousiasme, ambitie, werkkracht en goede ploeggeest aan de slag. De eerste successen waren een stimulans om er nog harder tegenaan te gaan. De inbreng van "het technisch comité", specialisten uit de land- en tuinbouw en het bedrijfsleven, was een grote stimulans voor het personeelskorps. Zij lag mede aan de basis van de akkerbouw- proefveldwerking, de trendsetter van de Haspengouwse akkerbouw, en de oprichting van het Demonstratiebedrijf Tongeren, nu erkend als tuinbouwproeftuin voor vollegronds aardbeien en kleinfruit met internationale faam.

Tegelijkertijd werd gewerkt aan de structurele uitbouw van de school. De eerste optie, een A3-Landbouw gevolgd door een bedrijfsgerichte beroepsopleiding werd onder druk van de ouders omgezet in een A2-Landbouw. Hierdoor kregen onze leerlingen een volwaardig diploma van secundair onderwijs met de mogelijkheid tot doorstroming naar hoger onderwijs.

Eén van de meest gelukkige dagen tijdens de "prefabperiode" was ongetwijfeld die dag in november 1975, toen deputé Smets ons kwam zeggen: "De kogel is door de kerk, we gaan bouwen!" Een droom zou in vervulling gaan.

De tachtiger jaren

Op 1 september 1980 konden een enthousiaste groep leerlingen en leerkrachten intrek nemen in het definitieve klassengebouw. De labo's moesten nog worden geïnstalleerd terwijl de werkplaatsen bleven gehuisvest in de prefablokalen.


Rond de school werden wegen en parkings aangelegd en in samenwerking met de Stad Tongeren werd een volwaardige sportaccommodatie gebouwd. Het campusidee werd versterkt door de komst van de Dienst van het Ministerie van Landbouw en de start van een internaat, met twintig internen, in de vrijgekomen klaslokalen van de prefabgebouwen. Het leerlingenaantal kreeg een belangrijke toename. Na de start van het VSO in 1982 kreeg het PIBO, Provinciaal Instituut voor Biotechnisch Onderwijs, meer naambekendheid. Waar de eerste inschrijvingen 100% uit de landbouw afkomstig waren, daalde dit aantal van jaar tot jaar. De ongeveer 80 leerlingen van juni 1980 groeide aan tot 160 in september 1981 en bereikte een piek van bijna 300 in 1987 en lijkt zich nu te stablizeren rond de 270.

Als een van de meest opmerkelijke gebeurtenissen onthouden we de aankoop van het Beukenhof in 1983 en de organisatie van de Nationale Oogstfeesten ter gelegenheid van Tongeren 2000 in 1985. Tijdens deze periode krijgen enkele belangrijke dossiers groen licht nl. de bouw van de werkplaatsen en bijkomende klaslokalen, de plaatsing van een nieuwe sportvloer en de oprichting van een A1-afdeling.

De periode 1985-1991 verliep onder het voorzitter- schap van gedeputeerde J.M. Martin. Ook deze deputé zorgde voor een verdere uitbouw van de Pibo-campus. In september 1987 met de start van het graduaat ging een nieuwe droom in vervulling. Het graduaat land- en tuinbouw kon, weliswaar als afdeling van het PHHI, zich op de Pibo-campus ontwikkelen.

 

De jaren negentig

In de periode 1991 - 1992 werd een klassengebouw voor de theorielessen gebouwd en in de inkomhal van de sporthal een nieuw cafetaria ingericht. Het bestaande cafetaria op de bovenverdieping kreeg een multi-functionele bestemming, werd eetzaal voor externen, vergaderruimte en feestzaal.

In 1992 werd een machineloods gebouwd naast de werkplaatsen voor het opbergen van het eigen machinepark en de door firma's ter beschikking gestelde machines. Waren de jaren zeventig - tachtig een successtory ook tijdens de negentiger jaren konden we rekenen op de politieke steun van de inrichtende macht en in het bijzonder van de onderwijsdeputé's; J. Vanbree en F. Brepoels. Tijdens periode 94-95 werden er verbouwingen doorgevoerd aan het administratief gedeelte en het eerste klassegebouw. Het vernieuwde gebouw zou van dan af alleen klaslokalen met een speciale functie zoals labo's chemie, fysica, biologie, muzieklokaal en computerklassen herbergen. Benevens deze lokalen kregen de leerkrachten een nieuw leraarslokaal, werd er een bibliotheek-mediatheek ingericht en voorzag men ruimte voor een directielokaal-secretariaat en studentenlokaal voor het Departement Biotechniek. Door de herstructurering van het Hoger Onderwijs, meer bepaald de oprichting van het PHL (Provinciale Hogeschool Limburg) verzorgt het departement Biotechniek sedert september 1995 de opleiding tot gegradueerde in de Landbouw en Biotechnologie. Dr Paul Martens is het eerste departementshoofd.

Dat de bouwwoede niet te stillen viel bleek in 1996 toen men de goedkeuring verkreeg voor het bouwen van een nieuwe tuinbouwhal die vanaf 1 september 97 in gebruik werd genomen. In december 1997 had de aanbesteding plaats van het nieuwe internaat. Dit werd in gebruik- genomen bij het begin van het schooljaar 1999-2000.

Na deze bouwperiode zullen er nog omgevingswerken plaatsvinden. Het wegennet rond het internaat en naar de tuinbouwhal werd afgewerkt en de speelplaats heraangelegd. Tijdens deze indrukwekkende lijst van investeringen in gebouwen heeft de school als school ook niet stilgezeten. Niet alleen de viering van het 25 jarig bestaan op 29/30 april en 1 mei 95 met de inrichting van Tuin-info lokten veel volk, ook de jaarlijkse tentoonstellingen genoten van een grote belangstelling.

Pedagogisch ging men in deze jaren ook een nieuwe weg bewandelen. Veeteeltpraktijk verliep op bedrijven, leerlingen gingen op zee-, bos, sport- en landbouwklassen. Er ging meer aandacht naar tuinbouw en fruitteelt en vooral het milieu kreeg veel aandacht. Voorbeelden hiervan zijn legio zoals geïntegreerde bestrijding, milieustraatjes, milieukluis, het gebruik van kringlooppapier en het doorgeven van milieukennis aan lagere scholen tijdens het project "Milieu".

Naast het aanbrengen van leerstof zien wij ook de laatste jaren het belang van leerlingenbegeleiding toenemen. Opstandigheid, pesten, spijbelen, alcohol- en drugsgebruik zijn plagen waarmee elke school heeft af te rekenen. Zoals alle scholen hebben wij ook oog voor deze problematiek en trachten er iets aan te doen. In alle klassen van de eerste graad wordt het programma "Leefsleutels voor Jongeren" gegeven.

Op 25 augustus 1997 had de stichtings- vergadering plaats van de vzw Pibo-campus. Deze vzw overkoepelt de activiteiten die gemeenschappelijk worden georganiseerd door en voor het Pibo en het departement Biotechniek. Zo zal de vzw instaan voor het nachools land- en tuinbouwonderwijs en voor het beheer en de exploitatie van de akkerbouwproefvelden, de fruitteelt- en sierteeltplantages en het naschools gebruik van de Pibo-infrastructuur.

Op naar de eenentwintigste eeuw

De verschillende overlegorganen, zoals de participatieraad, het oudercomité, de coördinatoren, de oud-studenten, de leraren- en de leerlingenraad werken constant samen aan een visie en een programma voor de toekomst. Een belangrijke uitdaging wordt ongetwijfeld de schaalvergroting in het onderwijs en het bewandelen van de nieuwe technologische wegen in de eenentwintigste eeuw.

Op 1 januari 2001 gaf directeur Martin Willems de schoolsleutels door aan mevrouw Elly Vanspauwen. Op dat moment was de splitsing tussen de opties landbouw en tuinbouw een feit. Leerlingen konden, na een breed georiënteerde eerste graad, een keuze maken tussen TSO en BSO. In het TSO waren de mogelijkheden "biotechnische wetenschappen", "landbouwtechnieken" of tuinbouwtechnieken! De BSO-leerlingen hadden de keuze tussen landbouw of tuinbouw. Dat had ook als consequentie dat het 7de beroeps, het specialisatiejaar "Landbouwteelten" met zowel gespecialiseerde landbouw- als tuinbouwvakken niet langer in stand gehouden kon worden. In plaats daarvan ging op 1 september 2004 het specialisatiejaar 7 Beroeps Agromanagement van start: uniek in Vlaanderen! Het zwaartepunt in die opleiding ligt op bedrijfsbeheer en mechanisatie. De afdeling "biotechnische wetenschappen" ging resoluut het pad op van modern projectonderwijs met o.a. scientists@work, Regenwoud en schoolinterne projecten, stevig ondersteund door allerlei ict-toepassingen. Ook de tuinbouwafdeling zat niet stil: een nieuwe ultramoderne en computergestuurde serre werd enthousiast in gebruik genomen en gaf een nieuw elan aan de afdeling. De fruitteeltsectie werd verder uitgebouwd en gemoderniseerd. De milieuvriendelijke productiemethodes werden een voorbeeld voor vele fruitbedrijven in de buurt. Het project "Wensappels" dat in 2003, in samenwerking met het Regionaal Technologie Centrum, werd gelanceerd, was een schot in de roos. De leerlingen landbouw, een groeiende groep bewuste leerlingen, verruimden hun werkterrein. De praktijken veeteelt werden, dank zij het nieuwe PIBO-busje, ingevuld op zorgvuldig geselecteerde bedrijven; er kwam een meerdaagse netoverschrijdende praktijkuitwisseling met de collega-school in Bocholt.

Dat al die nieuwe initiatieven succes hebben, bewijst het groeiende leerlingenaantal en de unaniem gunstige evaluatie van de Doorlichting van het Departement Onderwijs. Daarin werd vooral gewezen op de innovatie en de professionaliteit van de school. Samen met een volgehouden aandacht voor kwaliteitsvol onderwijs, aangevuld met extra zorg voor de leerlingenbegeleiding staat het PIBO garant voor degelijk en toekomstgericht onderwijs.